AB ile Türkiye Arasındaki Ticareti Desteklemek – Gümrük Birliği

AB ile Türkiye Arasındaki Ticareti Desteklemek – Gümrük Birliği

AB ile Türkiye Arasındaki Ticareti Desteklemek – Gümrük Birliği



 

     Türkiye ve AET, 1963 yılında Ankara Anlaşması adıyla bilinen bir Ortaklık Anlaşmasına imza atmıştır. Anlaşma, Türkiye’nin oluşturulacak bir Gümrük Birliği vasıtasıyla AB Ortak Pazarına aşamalı olarak girişi için üç kademeden geçmesini öngörmektedir:

 

1.) Hazırlık (1964 – 1970)

2.) Geçiş (1973 – 1995)

3.) Nihai Aşama (1996’dan tam ekonomik bütünleşmeye kadar)

 

     1973 yılında, iki taraf arasında gümrük vergilerinin kaldırılmasını hedefleyen bir Ek Protokol yürürlüğe konulmuştur. AB, Türk menşeli endüstriyel mallar üzerindeki gümrük vergilerini geçiş döneminin başından itibaren kaldırırken, Türkiye’nin AB sanayi malları üzerindeki gümrük vergilerini kademeli olarak kaldırması öngörülmüştür. Türkiye’nin Gümrük Birliği uygulamasını 22 yıllık bir süre zarfında tamamlanması kanısı oluşmuştur. 1995 yılında Gümrük Birliği Kararı kabul edilmiş olup buna göre Türkiye, AB sanayi mallarına uygulanan gümrük vergilerini kaldırmıştır. Karar, 1 Ocak 1996’da yürürlüğe girmiştir.

Gümrük Birliği – Faydaları

     Türkiye ile Avrupa Birliği arasındaki Gümrük Birliği, Avrupa Birliği’nin üye olmayan bir ülke ile kurduğu ilk önemli ve işlevsel Gümrük Birliği örneğidir. Gümrük Birliği kapsamında Türkiye, tarım ürünlerinin endüstri bileşenleri ile sanayi ürünlerinin büyük bir kısmı için Avrupa Birliği’nin Ortak Dış Tarifesini (ODT) kabul etmiştir. Buna ek olarak taraflar arasında yapılacak ticari işlemlere ilişkin tüm gümrük vergileri, nicel kısıtlamalar ve ücretler de kaldırılmıştır. Uygulamaya girmesiyle birlikte Gümrük Birliği, AB ile Türkiye arasındaki ticaret ve yatırımın büyümesini desteklemiş, Türkiye’de üretkenlik kazancını teşvik etmiş, Türkiye’nin müktesebata uyumunu kolaylaştırmıştır.